een alternatief voor 'de waan van de dag'

Tag: 4 mei

4 mei: Verzwegen verleden.

Er is al mooi wat opgeruimd aan de Boskamp.
Vorige week nam ik op onze slaapkamer mijn nachtkastje onderhanden.
In een mandje liggen altijd mijn dikke sokken en een paar reserve oortjes.
Tot mijn grote verrassing lag er onder dat mandje nog een boek.
Een boek dat nog van mijn vader was geweest en dat hij aan mij had gegeven in 2007 (!) om naar de Roder-Boekenmarkt te doen. Hij had het stickertje met zijn naam er al uit gehaald, dat lag als klein bladwijzertje tussen de bladzijden.

“Verzwegen verleden” geschreven door Piet Terlouw in 1984.
13 jaar lag het in mijn nachtkastje, binnen drie dagen had ik het uit.
Ik werd meegezogen in een verhaal over het samengestelde gezin van vader Has en moeder Hanneke uit Rhenen.
Eén van de kinderen is een vondeling, de moeder is de tweede vrouw van de vader.
Als de oorlog begint wordt iedereen uit Rhenen geëvacueerd en als ze na de capitulatie terugkomen is hun huis platgebombardeerd. In het laatste oorlogsjaar moet het gezin vanwegen de gevechten rond Arnhem weer worden geëvacueerd en lopen ze naar tante Klazien in Doorn, waar hen een warm welkom wacht. Maar het valt natuurlijk niet mee, met z’n zessen in een huisje in de hongerwinter.
Tot overmaat van ramp raakt de vader in 1945 vermist.

Het boek is eigenlijk een lange brief die de tweede vrouw, Hanneke, schrijft aan het kind Pieter dat als vondeling in het gezin is opgenomen.
Ze beschrijft haar lotgevallen in de oorlog, wat er daarvoor en daarna met haar gebeurde;  als lezer krijg je stukje bij beetje het hele verhaal te horen.

Vandaag herdenken we de doden.
In dit boek wordt beschreven hoe het is als iemand niet terugkomt uit de oorlog.
Je leest over de wurgende onzekerheid.
De afgunst als andere vaders en zonen wél terugkomen.
Hoe de hoop heel langzaam minder wordt maar nooit helemaal uitdooft.
Het verdriet, dat nooit meer over gaat.

Na zo’n boek weet je het even weer:
Vrijheid is niet vanzelfsprekend.
Sta daar maar eens twee minuten bij stil.

Reageren

4 mei: Nationale dodenherdenking

Altijd weer indrukwekkend. Dit keer was ik niet bij de plechtigheid op de begraafplaats in Roden, maar heb ik het op de televisie gevolgd.
Vanmiddag om 12.10 uur vertelde Tineke de Nooy op Radio 5 dat in Hilversum al heel wat vlaggen halfstok hingen. “En zo hoort het ook!’ riep ze er achteraan.
Eén plaatje verder moest ze al op haar woorden terugkomen.
Ze waren platgebeld daar in de studio: zo hoort het helemaal niet!
De vlag mag pas om 18.00 uur buiten en hoort voor zonsopgang weer binnengehaald te worden. Nu ik dit schrijf is het 21.15 uur: oeps…… “Gerard!” Net op tijd.

Mijn vader is geboren in augustus 1932. Hij was dus 7 toen de oorlog begon en 12 tijdens de bevrijding. Hij heeft wel eens verteld dat hij de oorlog één groot avontuur vond. Op een gegeven moment konden ze niet meer naar school. Als kind maak je daar echt geen punt van! Samen met zijn broertjes spookte hij van alles uit. “Het is maor goed dat mien va en moe alles niet wussen.”
De tweede wereldoorlog heeft hem zijn hele leven beziggehouden, omdat pas later het besef kwam van hoe gruwelijk het allemaal was geweest. Hij las er veel over.
Hij nam mijn broer en mij als pubers mee naar het concentratiekamp ‘Mauthausen’, waar de douches waar de mensen werden vermoord nog in tact waren.
De beelden daarvan en de sinistere sfeer staan in mijn geheugen gegrift.
Maar hij nam ons ook mee naar begraafplaatsen in Duitsland waar monumenten stonden voor oorlogsslachtoffers met rijen namen van jonge jongens, geboren in de twintiger jaren van de vorige eeuw. “Dit waar’n ok gewoon jonge jongens die vöchten veur heur vaderland, net as die van oons. Hier was net zo goed verdriet.”

Afgelopen zondag zei de dominee tijdens de overdenking in de viering: “Tijdens en na de oorlog is heel vaak de vraag gesteld: Waarom laat God dit allemaal gebeuren? De vraag zou moeten zijn: hoe kan het dat de mensen/wijzelf dit hebben laten gebeuren?”

Reageren

Mogelijk gemaakt door WordPress & Thema gemaakt door Anders Norén