Half mei kreeg ik een app van Gerard Smit, hulpkoster bij de Catharinakerk.
“20 mei ga ik met een paar mensen naar de zolder van de kerk in het kader van de activiteitenmarkt. Wil je nog mee? Daarvoor in ruil vraag ik een bijdrage voor Father Pedru in Moldavië.”
Was ik direct voor; we moesten er om 19.00 uur zijn.
Mijn Gerard ging ook mee.
Het was op de donderdagavond voor Pinksteren, dus vlak voor onze Pinkstervakantie in Westerbork.

Loopbrug over het tongewelf

Al jaren vertel ik als gastvrouw/gids in de Catharinakerk wetenswaardigheden over het oude gebouw; de rondleiding van Gerard was een mooie aanvulling,  ik leerde er die avond weer van alles bij.
We begonnen bij het orgel, waar we de registers bekeken (die je allemaal kunt opentrekken) en we zagen ook de enorme blaasbalgen, de ‘longen’ van het orgel.
Tegenwoordig wordt daar lucht in geblazen door een elektrisch knopje in te drukken, maar vroeger moest men het orgel ’treden’: dan moest je op het uiteinde van die balg gaan staan om er lucht in te krijgen.

Kijkje op het koor door het luik….

Daarna klommen we door de andere opening in de toren naar boven.
Dat klinkt eenvoudiger dan het was.
De toren is oud, het zijn smalle doorgangen en de verschillende hoger gelegen gedeelten van de toren moet je beklimmen met een ladder.
Eerlijk gezegd: het viel me niet mee.
Maar ik liet me niet kennen.
We liepen eerst óver het tongewelf (over een soort houten hangbrug) boven het schip naar de zolder boven het koor.
In de vloer van de zolder zat een luik, waardoor je in het koor van de kerk kunt kijken: daar zitten wij ’s zondags!

Vanaf de zolder liepen we weer terug naar de toren om die verder te beklimmen.
Op weg naar de bovenste verdieping passeerden we steeds de schacht waar het tegengewicht van de klok naar beneden hangt.
Onderaan dit blog vind je twee afbeeldingen hiervan.
Omdat het uurwerk al zo oud is, loopt het niet meer helemaal op tijd: in de loop van één week loopt hij een kwartier achter.
Daarom moet de klok iedere week worden bijgezet door een ambtenaar van de gemeente; die klimt dus wekelijks die toren in voor dit klusje!
Een mooi artikel over dit onderwerp vond ik op de website van RTV Drenthe: daarin komt koster Gerard uitgebreid aan het woord over het uurwerk én de toren.

Bij het laatste deel van de rondleiding stonden we met z’n vijven rondom de eeuwenoude klok (J. Borchhardt, 1746) met een diameter van meer dan één meter.
De afbeelding hiernaast heb ik gemaakt vanuit uit bovenste raampje op het zuiden van de toren; er vliegt net een kraai voorbij.
De kuikens van deze vogel zagen wij aan de binnenkant van de toren in hun nestje zitten.
Gerard bedankt!

In de maand juni kun je op alle zaterdagen (6, 13, 20 en 27 juni) meedoen aan ‘Kerkenpad’; fietsen langs de kerken in Noordenveld.
Je leest er alles over op de PKN-website: klik hier voor de flyer met informatie over de gebouwen én de fietsknooppunten.

De schacht….

….. en het gewicht.