18 augustus: Taalbegruik.

Ja, kijk maar eens goed naar de titel: er staat een fout in.
Je begrijpt wat ik bedoel, maar waarom zou je het zo  onnodig omslachtig opschrijven?
Deze week las ik in een vakblad voor Management-assistenten  een artikel over het schrijven van duidelijke taal.
Ondernemingen en organisaties vinden het belangrijk dat hun werknemers duidelijk communiceren met klanten en andere lezers.
Er wordt gewerkt met formats en standaardbrieven die hiervoor gebruikt kunnen worden, maar in de praktijk blijkt de gebruikte taal nog erg ouderwets en formeel.

Wat is dan formele en wat is duidelijke taal?
Een voorbeeld ontsproten aan mijn eigen brein:

Formele taal: Naar aanleiding van uw schrijven d.d. 5 augustus 2020 betreffende de door ons veroorzaakte geluidsoverlast deel ik u het volgende mee.
Het lijkt ons evident dat in dit geval het probleem bij u ligt: u dient oordoppen aan te schaffen.
Tevens kunt u uw ramen en deuren sluiten, zodat wij feest kunnen vieren conform de Waninge-traditie.

Duidelijke taal: We kregen gisteren jullie briefje waarin jullie klaagden over ons lawaaiige feest.
Kunnen jullie geen oordoppen aanschaffen? En anders doe je toch gewoon je ramen en deuren dicht?
Lawaai hoort namelijk bij feestjes in onze familie.

Afgezien van de inhoud: het formele stukje is taalbegruik, namelijk omfloerst en met ouderwetse woorden, het duidelijke stukje is taalgebruik, omdat iedereen direct begrijpt wat er wordt bedoeld.
Een ander voorbeeld van ‘formeel’ versus ‘duidelijk’ zie je in deze video van Direct Duidelijk.  Dat is een project van de stichting  Lezen en Schrijven.
Vroeger heette die ‘Stichting Alfabetisering’; deze naamswijziging laat gelijk het belang van ‘Direct Duidelijk’ zien.
Toen ik begon te werken in 1979 bij Justitie in Assen moest ik de dagvaardingen die ik uitwerkte zelf vaak wel drie keer lezen voordat ik begreep wat er stond. (zie Dagvaarding minderjarige verdachte).
In de loop van de jaren is er al veel veranderd; de overheid heeft een enorme inhaalslag gemaakt, al geldt dat niet voor alle overheidsinstanties.

Door zo’n artikel sta ik ook even stil bij mijn eigen schrijfsels; dan merk ik dat ik bij de oudere generatie hoor.
Wij zijn nog erg getraind in het foutloos en netjes schrijven van onze Nederlandse taal.
Als ik een mail schrijf op mijn werk gebruik ik nog regelmatig woorden die ik eigenlijk niet meer mag gebruiken, las ik in dat vakblad.
In dat artikel stond een rijtje verboden woorden die je in het moderne Nederlands niet meer mag schrijven.
De eerste tien noem ik hier, met de moderne versie erachter.

Tevens – ook
Indien – als
Betreffende – over
evident – duidelijk
dienen – is er voor
conform – net zoals
inzake – over
omtrent – ongeveer
abusievelijk – door een vergissing
nagenoeg – bijna

Schrikken hoor.
Al deze woorden gebruik ik nog wel eens, maar dan vooral in mails en brieven op mijn werk. In mijn app-verkeer ben ik kennelijk wat losser, want daarin kom ik deze woorden niet tegen.
Bij deze neem ik mij voor om hier wat meer op toe te zien.
O nee.
Ik zal wat meer op mijn woordgebruik gaan letten.

Meer alternatieven voor ouderwetse en formele woorden bekijken?
Hierbij een link naar de website Onze Taal.

Dit bericht is geplaatst in Alledag met de tags , , , , . Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Type de getallen in cijfers in onderstaand vak * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.