een alternatief voor 'de waan van de dag'

Categorie: Streektaol Pagina 14 van 16

19 oktober: Drenten ‘kissen’ niet.

Soms is d’r niet veul veur neudig om mij an’t drentse-vlaglachen te kriegen.kiss-en-ride
Dit bord stiet bij de basisschoele in Een.

Kiender wordt tegenwoordig veul met de auto hen schoele bracht en soms blieft de olders dan te lang plakken. Die staot dan allemachtig in de weg. Het is de bedoeling da’j de kiender een smok geeft, ‘doei!’ zegt en zo rap meugelijk weer weg riedt.
Kiss & ride is natuurlijk buutenlaands. Daorum hebt ze d’r in Een een vertaling under zet.
Dat klinkt oons Drenten gewoon fijner in de oren…….

(bron: Neisbrief Huus van de taol)

Reageren

4 oktober: Laot Aoltje maor schoe’m.

drentse-vlagIen maol in ’t jaor geef ik toe an een ‘guilty pleasure’: munties schoe’m in zo’n apparaat op de kermis. Van mezelf weet ik dat ik verslavingsgevuulig bin, dus ik schoef allent op de Rodermarktkermis. Dan koop ik veur 10 euro 80 munten en dan: in ’t gleufie gooien op het goeie moment, kieken of het muntie aandere munties naor veuren drukt en op zeker moment de ultieme kick: dat d’r een barg munties en weerdepunten naor beneden valt in de opvangbak.

Zaoterdag 24 september, de dag van de Rodermarktparade, gung ik samen met ien dochter en twee schoonzeuns hen de kermis op de Brink. Ik legde mien tien euro in, van de rest kwam d’r nog vief euro bij en toen hadden wij honderdvieftig munties. Wat ’n riekdom!
Ik haar al lege botterbakkies in de tasse metneumen, dus wij verdielden de munties over de bakkies en gungen met mekaar op ien apparaat an ’t schoe’m.

ien maol per jaor schoe'm op de Brink

ien maol per jaor schoe’m op de Brink

Ruum twintig minuten waren we d’r gangs met. Wij kregen het veur mekaar um een hiele stapel met weerdepunten in de opvangbak te kriegen. Wij schreeuwden het uut met mekaar….!
Man, wat een spanning en wat een lol.
Toen de munties allemaol op waren telden wij de weerdepunten: bijna 13.000. Mien medespeulers keuzen veur twee echt liekende speulgoed pistolen en twee prullerige, afzichtelijk sleutelhangers.
Maor dat is natuurlijk hielemaol niet belangriek.
Het giet mij um die twintig minuten gokplezier: laot Aoltje maor schoe’m!

Reageren

20 september: Strunen

Zaoterdagmiddag vreug ik an Gerard of e met mij met gung fietsen. “Ik moet eem hier en daor wat strunen.” legde ik uut. De dikste warmte was veurbij en ik wol een mooi bloemstuk maken. ’s Morgens haar ik al struund bij Het Goed. Een zilverkleurige schaol

zilverkleurige schaal.....

zilverkleurige schaal…..

met een mooi raandtie, wat kleine maandties en een langwarpige, plastic vorm haar ik op de kop tikt.

Ienmaol op fietse speurde ik de barms nao op bessies, neuties en aander spul um te gebruuken veur een mooi bloemstuk. De oogst was twee dikke bruune ‘riet-sigaren’, een stuk of wat stengels ‘pluumgras’, vogelkers, rozenbottels en nog wat klein spul.
Ik vuul mij altied wat ongemakkelijk bij het metnemen  van dingen uut de natuur. Het Drentse woord strunen (spreek uut

langwarpige, plastic vorm

langwarpige, plastic vorm

struun’n) betiekent ‘zoeken naar iets van zijn gading, snuffelen, vooral met de bedoeling iets te kapen….’ dat klinkt een beetie krimmeneel.
En ik deu het ok nog met veurbedachte raode, want ik haar een snuischere in de fietstasse. Ik sus mien geweten deur allent dingen met te nemen waor d’r hiel veul van is.
Om met een versregel uut oonze Nederlandse literatuur te spreken:

Leef je uut!

Leef je uut!

Aan een boom zo vol geladen, mist men één, twee pruimpjes niet.

Met een gerust hart knipte ik vervolgens uut oonze eigen tuun hortensia’s en kalanchoë.
Toen verzamelde ik alles op mien aanrecht en meuk van de oogst van mien struuntocht twee bloemstukken (zie bovenstaonde foto’s, op klikken veur een vergroting).
Gerard legde vast hoe dat in zien wark giet: ik leef mij eem hielemaol uut.

Reageren

4 september: De conciërge.

In 1973 nam ik afscheid van de Legere Schoele en gung ik hen de Christelijke MAVO in Smilde. Twaalf jaor was ik toen, ik weur in oktober dattien. Altied as ik um dizze tied die kuuk’ns met heur onwennige rugtassen en heur grote fietsen zie staon moe’k daor eem an denken. Hoe spannend as ik dat toen vun. Ik wus niet eens waor die schoele stun; vriendinnen Annemieke en Ellen wussen dat gelukkig wel, dus ik ben d’r wel kommen.

De eerste dag kregen wij een lesrooster. Een groot papier vol afkörtings en nummers. Ik wus zeker dat ik dat nooit zul onthollen allemaol, maor nao een maond was ik d’r al hielemaol an wend. En ok an dat gesjouw in grote groepen tussen de lesuren in en an het fietsen met de tasse achterop. Het veul eigenlijk allemaol wel met. Het was een kleine schoele en we kregen genog begeleiding bij alle neiïgheden.
Een fenomeen op die MAVO was ‘de conciërge’, an oons veursteld as Meneer Schuttrups.
“Zeg moar gewoon Schuttrups, heur, meneer past niet zo bij mij” zee e geliek in ’t begun al.

Dit is het begun van  een verhaol dat ik schreven heb in de streektaol as een soort eerbetoon an dizze concierge. Veur een PDF met het hiele verhaal klik hier: Schuttrups

1974 klas 2b

1974 klas 2b

Wie a’j ok spreekt over de MAVO in Smilde: iederiene leup weg met de concierge. Hij was zo populair, dat e op menig klassefoto stiet, ok op die van oons.
Op dizze foto (op klikken veur een vergroting) stiet e achteran, naost mij op een bankie. Die twee aandere heren bint de vertrekkende directeur, dhr. Van der Steeg en de kommende directeur, dhr. Ram, allebei an een kaante. Maor Schuttrups stiet tussen oons in. Zien plek op de foto zeg genog.

Daniël Lohues haar kennelijk ok zo’n concierge.
Luuster maor ies naor dit liedtie: Dat he ‘j in dizze wereld.

 

Reageren

1 augustus: “Ik denk dat ik toch maor nie kom….”

Of en toe moe ‘k het er eem over hebben, Daniël Lohues uut Erica.
Zien teksten bint biezunder umdat het Drents is en umdat e hiel gewone woorden gebruukt en daorbij beelden opröp die oons allemaol bekend veurkomt. Daordeur wee’j precies wat e bedoelt.
As veurbeeld heb ik vandaag het lied “Ik denk dat ik toch maor nie kom’.
Het lied vertelt over een relatie die uut is. Of bijna uut. In ieder geval gaot ze niet samen verder.

Luuster maor ies, hierbij een link naor het liedtie >>>

Hij zingt zinnen as:

nao al die keren da’wij tot nou toe of hadden spreuken, was ik weer weken bezig um mien hart weer uut te deuken.

Ik heb nou al een stien in de mage, dat wordt een zwarfkei as ik hen gao vandage.

Ik denk dat het beter is da’k joe veurlopig eem nie zie, want nao die tied kan ‘k aal drekt weer met mien ziel in de revisie.

Bij ‘uutdeuken’ en ‘revisie’ gaon mien gedachten naor een kapotte, gebutste auto. Zo veult de zanger zich dus as hij heur eem weer zien hef.

pleisterDe leste zin van dit körte vassie is: “de pleister komp d’r zo te langzaam af, veur in ien keer roppen waren we te laf.”
Bij zo’n zinnegie zie ik mezelf achterthuus zitten bij mien va en moe, eindeloos pielen met een pleister op de kneie.
“Trek hum d’r toch in ien keer of!” zee mien va “dat döt eem zeer, maor dan he j ’t ok had!” Was ok zo.

Lohues is een kunstenaar met woorden en muziek die zukke simpele dingen in een liedtie wet te brengen. Want ok de muziek past wonderwel bij de tekst.
Het lied komp van de CD Allennig III, klik hier >>> veur de hiele tekst.

Reageren

19 juli: Stamppot mous!

Vrijdagmiddag had ik een ‘date’ met een collega die al met pensioen is.
Het was mooi weer, dus we fietsten naar Zuidwolde voor een lekkere lunch bij Moeke Vaatstra.(zie 5 maart >>>)
We hebben buiten op het terras zitten genieten van een twaalf uurtje: soep, broodje kroket, broodje gebakken ei.  Het was heerlijk om even bij te praten, er was al weer heel veel gebeurd sinds maart.
We bespraken onze gezamenlijke liefde voor Daniel Lohues, zijn optreden in de Stadsschouwburg en natuurlijk hadden we het ook over alle collega’s die zij nog kent.  We vertelden elkaar over onze wederzijdse  familieleden en over haar moeder en mijn schoonmoeder, die allebei zijn overleden. Over het lege gevoel dat ontstaat als je laatste ouder er niet meer is.
En dat er naast de moeilijkheden die horen bij de ouderdom van de ouders ook goede herinneringen zijn.

Mijn collega benoemde de lol die ze had als haar Groningse moeder Nederlands ging boerenkoolpraten.
Haar moeder begon menig zin met “Ik ging heen en…”
Haar schoorsteenmantel noemde ze de ‘bozzum’ en ze vertelde aan gasten dat ze graag stamppot moes lustte.
We hadden grote pret. Gelukkig hadden de groepen om ons heen net zoveel lawaai.

Als streektaal spreker weet ik ook hoe lastig het is.
“Kunt u het wel even wachten?”  heb ik ooit aan iemand gevraagd. De persoon in kwestie vroeg zich af waar hij op moest wachten…..

Collega en ik hadden een aangename middag. We fietsten samen terug naar Groningen en spraken af dat we elkaar in november weer zien.
Als we het kunnen wachten!

Reageren

23 juni: Filistijnen.

In de categorie streektaol vandaag een verhaol van een aandere schriever. Het verhaol komp van ‘de opa van Rick’, Freerk Wiechers uut Eemster  (lig bij Dwingel).
Rick is de middelste zeun van Gerard’s breur Roelof en schoonzus Ali. Rick en Carlijn waren gezweuren kameraoden. Alle vekaansies gungen ze wel een week of wat bij mekaar logeren.

Rick en Carlijn samen op 't peerd

Rick en Carlijn samen op ’t peerd

Het was prachtig um die twee bij mekaar te zien. Carlijn keek zuch de ogen uut op de boerderij van ome Roelof en heul zuch wonderwel staonde in het jongensgezin van zwaoger en schoonzus. (drei zeuns). Daor was alles aans as thuus. D’r waren peerden, honden en katten. D’r was ruumte in overvloed en Carlijn geneut d’r van.  Toen ze wat groter weuden gungen ze vissen en de sluuswachter helpen bij de Venesluus en streken zo nog wat kleingeld en snoepies op van het bootiesvolk.

As ze bij ons waren zat Rick met zien stiekeltieshaor s morgens te kieken naor hoe de

Rick en Carlijn veur de Mensinge

Rick en Carlijn veur de Mensinge

wichter steerties en vlechies in kregen. Nee, hij huufde gien elastiekie in zien haor. Hij deu dapper met as de wichter met heur Barbies speulden en zat samen met Carlijn in ien stoel naor een Disney film te kieken.  Maor t was wel aans as thuus. Op een dag vreug e toen e bij oons achterthuus stun: “Ome Gerard, waarom is het hier eigenlijk zo klein?”
Tja. Veur Rodense begrippen hebt wij een grote tuun, maor a ‘j de ruumte gewend bint….
Rick en Carlijn hadden het samen altied beregezellig en ze wussen destieds ok zeker dat ze met mekaar gungen trouwen. Tien jaor hebt zij (en wij!) van heur beide  geneuten.
Toen kwam de puberteit en gruiden ze wat uut mekaar. En een joar later kwam Wim, waor Carlijn nou al zeum jaor verkering met hef.

Maor het blieft mooie herinnerings.  Freek Wiechers, de vader van mien schoonzus Ali, schreef een verhaal over zien drie kleinzeuns die bij hum komt en die ‘een nichie’ bij zich hebt. Dat nichie is Carlijn.
Eem veur de goede orde: de in het verhaol veurkommende hamster was een cavia en die hiette niet Saskia maor Frouwke.
Veul leesplezier, met dank an Freerk Wiechers veur zien toestemming um het verhaol te publiceren op mien website. Klik hier veur het verhaol uut 2000: Filistijnen.

Reageren

8 juni: Robuust en solide.

Toen wij oons huus in Roôn kochten in 1989 stun d’r een blok rijgieshuuzen naost en achter oons. In 2011 weuden die huuzen ofbreuken. Toen kregen wij een hiel groot grösveld naost oons huus.  Inmiddels stiet d’r een  rij prachtige neie huuzen en mussen wij oonze schutting wat omzetten in verband met de neie indeling achter oons huus. Gerard bedacht dat dat een mooie gelegenheid was um ‘het schuurtie’ te vervangen.

Dat schuurtie weur ophaald deur twee potige neven en Gerard gung an’t tekenen en berekenen. En holt bestellen.
Nou is Gerard vrogger begunt as bouwvakker. En ok al löp hij al lang niet meer met een spiekerbuulegie veur: hij kan ’t nog best.
As Gerard wat maakt dan is het altied ‘robuust maor zeer solide’.
Hij hef ooit ies een nei vogelhuussie maakt, maor dat is zo groot en zwaor, dat ik dat allennig niet kan verzetten.
Oonze wichter nuumt het ‘papa’s riante vogelvilla’, umdat het woord ‘huussie’ niet past bij de grootte van het gebouw. D’r kunt ok kreien en oksters in zeg maor.

Ok met het neie schuurtie gung e voortvarend te wark.
Het holt kwam en toen het mooi weer weur begunde hij met het uutzetten van de fundamenten.  Inmiddels zut het d’r zo uut:
schuurtje

Ok nou past het woord ‘schuurtie’ niet echt goed meer bij wat d’r komt te staon.
Maor het wordt wel mooi!
Robuust en solide.
De neie buren hebt de gek d’r met.
“Waninge bouwt een ark!” heurde Gerard leatst iene zeggen.
Wij hebt al twee merels en twee mieren…….

Reageren

17 mei: Ie lacht je de buuze uut.

Drentse vlagOp 22 meert schreef ik dat ik met daon haar met een schriefwedstried van het Huus van de Taol. De opdracht was een veurleesverhaol veur volwassenen.
Inmiddels is de uutslag binnen en ik heur nie bij de prieswinnaars.
Dit stiet d’r over op de website van het Huus van de Taol >>>

Nou bin ik netuurlijk wel slim beneid naor de aandere verhalen. Ik kun niet hen de priesuutreiking, want die middag mus ik hen ’t ziekenhuus.
Ik weet niet of ze d’r nog wat van publiceert, ik wacht het wel eem of.
Het verhaol dat ik instuurd haar publiceer ik vandaag zölf: dat is het mooie a’j zölf een website hebt. Hierbij dus een link naor  ’t  Veurleesverhaol – Ie lacht je de buze uut.
A’j al een poossie met mij metleest op dit blog, dan komt sommige passage’s je vast wel bekend veur. Veul leesplezier!

Reageren

7 mei: Casper.

Drentse vlag“Ik gao Casper zo eem een drei um de oren geven” zee ik gusteraomnd nao ’t eten. Gerard vindt dat nie gek. Casper is namelijk oonze theepot.
Daor zit een hiel verhaol an vaste.

Vrogger haar ik glazen theepotten met een theelochie d’r under. Vun ik gezellig. Maor glazen theepotten moe’j ofwassen en d’r sneuvelde nog al ies iene. Toen ik veur de zoveulste keer een theepot kapot tikte met de ofwaskwaste was Gerard d’r hielemaol klaor met.
“Ik zal wel ies een neie theepot ophalen!”
Hij kwam thuus met een thermos-theekan. “Huuft gien lochie meer under en tik ie maor isoleerkanzo nie kapot”.
Praktische instelling. Vrogger bouwvakker west.

Wij namen de pot in gebruuk en sinds die tied heurde ik hoge piep-geluudties. Het klunk as of ie een ballonne leeg laot lopen en de opening wat ofkniept. En dan hiel zachies.
“Waor komp dat gepiep toch vot. …” vreugen wij oons af.
Computer naokeken. Keukenkassies bij langs west.
“Wij zult toch gien spoken in huus hebben?” grapte ik tegen Gerard, maor under tussen vun ik ’t wel griezelig.
Nao een week of wat kwam ik d’r achter. Het was de neie theepot. As die nao het theedrinken blef staon, dan ontsnapt er hiel of en toe wat lucht en dat piept. A’j de pot dan eem lös doet ontsnapt de lucht in ien keer en is het gepiep over. Het spook was spookjeontmaskerd. Daorum het oonze theepot nou Casper. Naor “Casper het  vriendelijke spookje”, een tekenfilmfiguurtie van vrogger.
Casper möt dus of en toe een drei um de oren hebben.
Ien spook kunt wij hier an de Boskamp nog wel an.

Reageren

Pagina 14 van 16

Mogelijk gemaakt door WordPress & Thema door Anders Norén